Antwoord

Belang van het neerslaan van de blik in de islam

De islam gebiedt ons de blik neer te slaan en verbiedt het kijken naar niet-mahram vrouwen. Dit is om de zielen van de mensen te zuiveren en hun eer te beschermen.

Noodzaak van het zien van de verloofde

Er zijn echter bepaalde uitzonderingen waarin het is toegestaan naar een niet-mahram vrouw te kijken uit noodzaak. Eén daarvan is in het geval van een huwelijksaanzoek, omdat dit de basis is waarop een zeer belangrijke beslissing wordt genomen die iemands leven beïnvloedt.

Ahadith die het kijken naar de verloofde ondersteunen

Er zijn teksten die aangeven dat het is toegestaan naar de verloofde te kijken, zoals volgt:

• Van Jabir ibn ‘Abdullah (moge Allah tevreden met hem zijn): “De Boodschapper van Allah ﷺ zei: ‘Als één van jullie een vrouw ten huwelijk vraagt, en hij kan naar haar kijken om te zien wat hem zal aanmoedigen om met haar te trouwen, laat hem dat dan doen.’ Ik vroeg een jonge vrouw ten huwelijk en ik placht mij te verbergen zodat ik haar kon zien, totdat ik zag wat mij aanmoedigde om met haar te trouwen, en toen deed ik dat.” Volgens een andere overlevering zei hij: “een jonge vrouw van Bani Salamah. Ik placht mij voor haar te verbergen totdat ik zag wat mij aanmoedigde om met haar te trouwen, en toen deed ik dat.” (Overgeleverd door Abu Dawud; Sahih Abu Dawud, 1832, 1834)
• Van Abu Hurayrah (moge Allah tevreden met hem zijn): “Ik was bij de Profeet ﷺ toen een man kwam en hem vertelde dat hij met een vrouw van de Ansar was getrouwd. De Boodschapper van Allah ﷺ zei tegen hem: ‘Heb je haar gezien?’ Hij zei: ‘Nee.’ Hij zei: ‘Ga en kijk naar haar, want er is iets in de ogen van de Ansar.’” (Overgeleverd door Muslim, 1424 en door Ad-Daraqutni, 3/253 (34))
• Van Al-Mughirah ibn Shu‘bah (moge Allah tevreden met hem zijn): “Ik vroeg een vrouw ten huwelijk en de Boodschapper van Allah ﷺ zei: ‘Heb je haar gezien?’ Ik zei: ‘Nee.’ Hij zei: ‘Kijk naar haar, want dat is meer passend zodat liefde en overeenstemming tussen jullie tot stand komen.’” Volgens een andere overlevering: “Toen deed hij dat, en hij trouwde met haar en vermeldde dat zij goed met elkaar overweg konden.” (Overgeleverd door Ad-Daraqutni, 3/252 (31, 32) en Ibn Majah, 1/574)
• Van Sahl ibn Sa‘d (moge Allah tevreden met hem zijn): “Een vrouw kwam naar de Boodschapper van Allah ﷺ en zei: ‘O Boodschapper van Allah, ik ben gekomen om mijzelf aan jou te schenken (ten huwelijk).’ De Boodschapper van Allah ﷺ keek aandachtig naar haar, daarna liet hij zijn hoofd zakken. Toen de vrouw zag dat hij geen beslissing over haar had genomen, ging zij zitten. Eén van zijn metgezellen stond op en zei: ‘O Boodschapper van Allah, als jij haar niet wilt, laat haar dan met mij trouwen…’” (Overgeleverd door Al-Bukhari, 7/19; Muslim, 4/143; An-Nasa’i, 6/113 met de uitleg van As-Suyuti; en Al-Bayhaqi, 7/84)

Uitspraken van de geleerden over de omvang van wat men mag bekijken

Ash-Shafi‘i (moge Allah hem genadig zijn) zei: “Als hij met een vrouw wil trouwen, is het hem niet toegestaan haar te zien zonder hoofdbedekking. Hij mag naar haar gezicht en handen kijken terwijl zij bedekt is, met of zonder haar toestemming. Allah (ﷻ) zegt (interpretatie van de betekenis): {… en hun versiering niet te tonen behalve wat daarvan zichtbaar is…} [An-Nur 24:31]. Hij zei: ‘Het gezicht en de handen.’” (Einde citaat uit Al-Hawi Al-Kabir, 9/34)

Imam An-Nawawi (moge Allah hem genadig zijn) zei in Rawdat At-Talibin wa ‘Umdat Al-Muftin (7/19-20): “Wanneer (een man) (een vrouw) wil trouwen, is het aanbevolen voor hem om naar haar te kijken zodat hij geen spijt krijgt. Volgens een andere mening is het niet aanbevolen maar wel toegestaan. De eerste mening is correct vanwege de ahadith, en het is toegestaan herhaaldelijk te kijken, met of zonder haar toestemming. Als het niet gemakkelijk is om naar haar te kijken, mag hij een vrouw sturen om haar te bekijken en haar aan hem te beschrijven. Een vrouw mag ook naar een man kijken als zij met hem wil trouwen, want zij zal in hem waarderen wat hij in haar waardeert. Wat voor hem toegestaan is om te bekijken, is het gezicht en de handen, van voren en van achteren. Hij mag naar niets anders kijken.”

Abu Hanifah stond toe om ook naar de voeten te kijken, naast het gezicht en de handen. (Einde citaat uit Bidayah Al-Mujtahid wa Nihayyat Al-Muqtasid, 3/10)

“Het is toegestaan om naar het gezicht, de handen en de voeten te kijken, en niet meer dan dat.” Ibn Rushd citeerde dit eveneens zoals hierboven.

Onder de overleveringen uit de madhhab van Imam Malik:

• Hij mag alleen naar het gezicht en de handen kijken.
• Hij mag naar het gezicht, de handen en de onderarmen kijken.

Er zijn meerdere overleveringen van Imam Ahmad (moge Allah hem genadig zijn). Eén daarvan zegt dat hij naar het gezicht en de onderarmen mag kijken. De tweede zegt dat hij mag kijken naar wat gewoonlijk zichtbaar is, zoals de nek, de kuiten, enzovoort.

Dit werd aangehaald door Ibn Qudamah in Al-Mughni (7/454), Imam Ibn Al-Qayyim Al-Jawziyyah in Tahdhib As-Sunan (3/25-26), en Al-Hafidh Ibn Hajar in Fat-h Al-Bari (11/78)… De betrouwbare mening in de boeken van de Hanbali’s is de tweede mening.

Uit het bovenstaande blijkt dat de meerderheid van de geleerden zegt dat een man naar het gezicht en de handen van zijn verloofde mag kijken, omdat het gezicht wijst op schoonheid of lelijkheid, en de handen wijzen op de slankheid of volheid van het lichaam.

Abu Al-Faraj Al-Maqdisi (moge Allah hem genadig zijn) zei: “Er is geen meningsverschil onder de geleerden dat het hem is toegestaan naar het gezicht te kijken… het middelpunt van schoonheid en de plek waar men naar kijkt.”

Uitspraak over het aanraken van de verloofde of alleen met haar zijn

Az-Zayla‘i (moge Allah hem genadig zijn) zei: “Het is hem niet toegestaan haar gezicht of handen aan te raken – zelfs als hij zeker weet dat dit geen begeerte zal opwekken – omdat zij nog steeds verboden voor hem is, en er geen noodzaak is om dat te doen.” In Durar Al-Bihar staat: “Het is niet toegestaan voor de rechter, de getuigen of de verloofde om haar aan te raken, zelfs als zij zeker weten dat dit geen begeerte zal opwekken, omdat daar geen noodzaak voor is…” (Einde citaat uit Radd Al-Muhtar ‘ala Ad-Durr Al-Mukhtar, 5/237)

Ibn Qudamah (moge Allah hem genadig zijn) zei: “Het is hem niet toegestaan om alleen met haar te zijn, omdat zij verboden is en de islam hem alleen toestaat te kijken; daarom blijft khalwah (alleen met haar zijn) verboden. Ook omdat er geen zekerheid is dat er niets verboden zal plaatsvinden als hij alleen met haar is, zoals de Profeet ﷺ zei: ‘Geen man is alleen met een vrouw, of de duivel is de derde aanwezige.’ Hij mag niet op een wellustige of verdachte manier naar haar kijken. Ahmad zei, in een overlevering via Salih: ‘Hij mag naar het gezicht kijken, maar niet op een wellustige manier.’ Hij mag herhaaldelijk kijken en haar schoonheid onderzoeken, omdat het doel op geen andere manier bereikt kan worden.”

Toestemming van de verloofde om te kijken

Een man mag naar de vrouw kijken aan wie hij een huwelijksaanzoek wil doen, zelfs zonder haar toestemming of medeweten. Dit is wat blijkt uit de authentieke ahadith.

Al-Hafidh Ibn Hajar (moge Allah hem genadig zijn) zei in Fat-h Al-Bari (9/157): “De meerderheid van de geleerden zei: het is hem toegestaan naar haar te kijken als hij dat wil, zonder haar toestemming.”

De hadithgeleerde Shaykh Muhammad Nasir Ad-Din Al-Albani (moge Allah hem genadig zijn) zei in As-Silsilah As-Sahihah (1/156), ter ondersteuning van deze mening: “Soortgelijk bewijs is te zien in de woorden van de Profeet ﷺ in de hadith: ‘Zelfs als zij het niet weet.’ Dit wordt ondersteund door de daden van de metgezellen (moge Allah tevreden met hen zijn), in overeenstemming met de Sunnah, zoals Muhammad ibn Muslimah en Jabir ibn ‘Abdullah, die zich beiden verborgen om van hun verloofden te zien wat hen zou aanmoedigen om met hen te trouwen…”

Shaykh Al-Albani (moge Allah hem genadig zijn) zei ook (a.w., p. 156):

“Van Anas ibn Malik (moge Allah tevreden met hem zijn): ‘De Profeet ﷺ wilde met een vrouw trouwen, dus stuurde hij een andere vrouw om naar haar te kijken en zei: “Ruik haar mond (voortanden) en kijk naar de achterkant van haar enkels.”’”

Overgeleverd door Al-Hakim (2/166); hij zei dat het authentiek is volgens de voorwaarden van Muslim, en Adh-Dhahabi stemde met hem in. Ook overgeleverd door Al-Bayhaqi (7/87). In Majma‘ Az-Zawa’id (4/507) staat: “Overgeleverd door Ahmad en Al-Bazzar, en de mannen van Al-Bazzar zijn betrouwbaar.”

In Mughni Al-Muhtaj (2/128) staat: “Wat wij uit deze overlevering begrijpen, is dat degene die gestuurd wordt, aan degene die haar stuurt meer kan beschrijven dan wat hij zelf mag zien; dus dit sturen bereikt meer dan alleen kijken.”

En Allah weet het het beste.