Antwoord

Hoe bid je Istikharah

De beschrijving van Salat al-Istikharah (het istikharah-gebed) is overgeleverd door Jabir ibn ‘Abd-Allah al-Salami (moge Allah tevreden met hem zijn), die zei:

De Boodschapper van Allah ﷺ placht zijn Metgezellen istikharah te leren in alle zaken, zoals hij hun ook soera’s uit de Koran leerde. Hij zei: Als iemand van jullie bezorgd is over een beslissing die hij moet nemen, laat hem dan twee rak’ahs van een niet-verplicht gebed bidden, en laat hem daarna zeggen: Allahumma inni astakheeruka bi ‘ilmika wa astaqdiruka bi qudratika wa asaluka min fadlika, fa innaka taqdiru wa la aqdir, wa ta’lamu wa la a’lam, wa anta ‘allam al-ghuyoob. Allahumma fa in kunta ta’lamu hadhal-amra (vervolgens dient de zaak bij naam genoemd te worden) khayran li fi ‘ajil amri wa ajilihi (of: fi deeni wa ma’ashi wa ‘aqibati amri) faqdurhu li wa yassirhu li thumma barik li fihi. Allahumma wa in kunta ta’lamu annahu sharrun li fi deeni wa ma’ashi wa ‘aqibati amri (of: fi ‘ajili amri wa ajilihi) fasrifni ‘anhu [wasrifhu ‘anni] waqdur li al-khayr haythu kana thumma raddini bihi (O Allah, ik vraag U om leiding (bij het maken van een keuze) op grond van Uw kennis, en ik vraag U om bekwaamheid op grond van Uw macht, en ik vraag U uit Uw grote gunst. U hebt macht en ik heb geen macht. U weet en ik weet niet. U bent de Kenner van het verborgene. O Allah, als deze zaak – in Uw kennis – goed voor mij is in deze wereld en in het Hiernamaals (of: in mijn religie, mijn levensonderhoud en de afloop van mijn zaken), bepaal het dan voor mij, maak het gemakkelijk voor mij en zegen het voor mij. En als het – in Uw kennis – slecht voor mij is, voor mijn religie, mijn levensonderhoud en de afloop van mijn zaken (of: voor mij in deze wereld en de volgende), wend mij er dan van af [en wend het van mij af], en bepaal voor mij het goede waar het ook moge zijn, en maak mij er tevreden mee.)

(Overgeleverd door al-Bukhari, 6841; soortgelijke overleveringen zijn ook vastgelegd door al-Tirmidhi, al-Nasa’i, Abu Dawood, Ibn Majah en Ahmad.)

Toelichting op de hadith van istikharah

Ibn Hajr (moge Allah hem genadig zijn) zei, in zijn toelichting op deze hadith:

“Istikharah is een woord dat betekent: Allah vragen om hulp bij het maken van een keuze; dat wil zeggen: het beste kiezen uit twee zaken wanneer men één van beide moet kiezen.

Ibn Hajr

Wat betreft de uitspraak: De Boodschapper van Allah ﷺ placht ons istikharah te leren in alle zaken, zei Ibn Abi Jamrah: Dit is een algemene formulering die op iets specifieks duidt. Voor zaken die wajib (verplicht) of mustahabb (aanbevolen) zijn, is er geen istikharah nodig om te beslissen of men ze zal doen. En voor zaken die haram (verboden) of makrooh (afkeurenswaardig) zijn, is er geen istikharah nodig om te beslissen of men ze zal vermijden. Istikharah is beperkt tot zaken die mubah (toegestaan) zijn, of tot mustahabb-zaken wanneer er een keuze gemaakt moet worden welke prioriteit krijgt. Ik (Ibn Hajr) zeg: het omvat zowel grote als kleine zaken, en mogelijk kan een ogenschijnlijk onbeduidende kwestie de basis vormen voor een grote kwestie.

De woorden: Als iemand van jullie bezorgd is, komen in de versie die is overgeleverd door Ibn Mas‘ud als: als iemand van jullie iets wil doen.

Laat hem twee rak’ahs van een niet-verplicht gebed bidden. Dit wordt genoemd om duidelijk te maken dat hiermee bijvoorbeeld niet het Fajr-gebed bedoeld wordt. Al-Nawawi zei in al-Adhkar: Hij kan istikharah bidden na twee rak’ahs van een regulier sunnah-gebed, zoals dat van Dhuhr, of na twee rak’ahs van welk nafl-gebed dan ook, of het nu regelmatig wordt verricht of niet. Het lijkt erop dat als hij de intentie had om istikharah te bidden tegelijk met de intentie voor dat specifieke gebed, dit geldig is; maar niet als hij die intentie niet had.

Ibn Abi Jamrah zei: De wijsheid achter het plaatsen van het gebed vóór de du’a is dat istikharah bedoeld is om het goede van deze wereld te combineren met het goede van het Hiernamaals. Een persoon moet aankloppen bij de deur van de Koning (Allah), en niets is daarin effectiever dan het gebed, omdat het verheerlijking en lofprijzing van Allah bevat en iemands behoefte aan Hem op elk moment uitdrukt.

De woorden: laat hem daarna zeggen, lijken erop te wijzen dat de du’a na het voltooien van het gebed gezegd moet worden. En het woord thumma (daarna) betekent waarschijnlijk: nadat men alle woorden van het gebed heeft gereciteerd en vóór het uitspreken van de salam.

De woorden: O Allah, ik vraag U om leiding op grond van Uw kennis, betekenen: omdat U het beste weet. Evenzo betekent: op grond van Uw macht, hoogstwaarschijnlijk: Uw hulp vragen. Ik vraag U om bekwaamheid (astaqdiruka) betekent: ik vraag U mij de kracht of het vermogen (qudrah) te geven om te doen waar om gevraagd wordt; of het betekent waarschijnlijk: ik vraag U om dit voor mij te bepalen (tuqaddir). Het kan dus betekenen: het gemakkelijk maken.

De woorden: ik vraag U uit Uw grote gunst, wijzen erop dat Allah uit Zijn grote vrijgevigheid schenkt, maar dat niemand recht heeft op Zijn gunsten. Dit is de opvatting van Ahl al-Sunnah.

De woorden: U hebt macht en ik heb geen macht. En U weet en ik weet niet, wijzen erop dat macht en kennis alleen aan Allah toebehoren, en dat de dienaar daar geen aandeel in heeft behalve wat Allah voor hem bepaalt.

De woorden: O Allah, als deze zaak – in Uw kennis – … Volgens één overlevering dient hij het bij naam te noemen. Uit de context blijkt dat hij het moet benoemen, maar het is waarschijnlijk voldoende dat hij tijdens deze du’a aan de zaak denkt.

De woorden: bepaal het dan voor mij, betekenen: laat het voor mij plaatsvinden; of het kan betekenen: maak het gemakkelijk voor mij.

De woorden: wend mij er dan van af, en wend het van mij af, betekenen: zodat mijn hart er niet langer aan gehecht blijft nadat het is weggenomen.

De woorden: en maak mij er tevreden mee, betekenen: maak mij er tevreden en gerust mee, zodat ik nooit spijt zal hebben dat ik erom vroeg of dat het gebeurde; want ik weet niet hoe het zal uitpakken, zelfs als ik op het moment van vragen er tevreden mee ben.

Het geheim is dat iemands hart niet gehecht moet zijn aan de betreffende zaak, want dat leidt ertoe dat iemand onrustig wordt. Tevreden zijn met iets betekent dat het hart tevreden is met de beschikking van Allah.” (Samengevat uit de toelichting van al-Hafiz Ibn Hajr (moge Allah hem genadig zijn) op de hadith in Sahih al-Bukhari, Kitab al-Da‘awat en Kitab al-Tawheed.)

En Allah weet het het beste.