Antwoord

Allah (ﷻ) heeft Zijn dienaren gezegend door voor hen allerlei soorten voorzieningen op aarde te scheppen, en Hij heeft hun toegestaan te eten van wat halaal (toegestaan) en goed is; dit omvat zeer veel zaken en is niet beperkt. Allah (ﷻ) zegt (interpretatie van de betekenis):

“O mensheid! Eet van wat wettig en goed is op aarde, en volg niet de voetstappen van de Shaytaan (Satan). Voorwaar, hij is voor jullie een duidelijke vijand.”

[al-Baqarah 2:168]

Allah (ﷻ) verbiedt een beperkt aantal voedingsmiddelen, zoals Hij zegt (interpretatie van de betekenis):

“Zeg (O Mohammed): ‘Ik vind in wat aan mij is geopenbaard niets dat verboden is om te eten voor wie het wil eten, behalve als het Maitah is (een dood dier), of uitgestort bloed (door slachten of dergelijke), of het vlees van het varken; want dat is zeker onrein; of zondig (onwettig) vlees (van een dier) dat als offer is geslacht voor anderen dan Allah (of is geslacht voor afgoden, of waarbij de Naam van Allah niet is genoemd bij het slachten).’”

[al-An‘aam 6:145]

De Profeet ﷺ verbood het eten van elk roofdier met hoektanden, en elke vogel met klauwen. (Overgeleverd door Muslim, 6/60)

En hij verbood het vlees van (huis)ezels (overgeleverd door al-Bukhari in al-Fath, nr. 4215).

Van de voedingsmiddelen die tegenwoordig te vinden zijn, zijn sommige duidelijk haraam, zoals kadavers (vlees van een dier dat uit zichzelf is gestorven, in tegenstelling tot correct geslacht) en varkensvlees. Sommige voedingsmiddelen kunnen ingrediënten en afgeleiden bevatten die uit haraam-bronnen komen; daarom moeten we nagaan waar ze vandaan komen, zodat we weten wat de uitspraak daarover is. De in de vraag genoemde gelatine kan afkomstig zijn van de huid, spieren en botten van haraam-dieren zoals varkens. Daarom is gelatine die is afgeleid van collageen dat van varkens komt haraam, omdat het is alsof het varken in zout is veranderd. De meest correcte mening is dat het haraam is, zelfs als het is veranderd, zolang het oorspronkelijk van een varken afkomstig is, en dat is haraam.

De vetten die in voedingsmiddelen worden gebruikt, komen óf uit plantaardige bronnen óf uit dierlijke bronnen.

Als ze uit plantaardige bronnen komen, dan zijn ze halaal, zolang ze niet zijn vermengd met iets onreins (najjis) of met iets dat ze kan verontreinigen. Als ze uit dierlijke bronnen komen, dan zijn ze óf afkomstig van dieren die wij mogen eten óf van dieren die wij niet mogen eten.

Als ze afkomstig zijn van een dier dat wij mogen eten, dan vallen ze onder dezelfde uitspraak als het vlees van dat dier.

Als ze afkomstig zijn van een dier dat voor ons haraam is om te eten – zoals varkens – dan kijken we of ze in voedsel worden gebruikt of voor andere doeleinden.

Als ze voor niet-voedingsdoeleinden worden gebruikt, bijv. veel vetten worden gebruikt bij het maken van zeep, dan is er een verschil van mening onder de geleerden, maar de meest correcte mening is dat ze haraam zijn.

Als ze in voedsel worden gebruikt, bijv. varkensvet (reuzel) wordt gebruikt bij het maken van snoep en andere voedingsmiddelen, dan is dit haraam.

Wat kaas betreft: als het gemaakt is van de melk van een dier dat wij niet mogen eten, dan is het volgens geleerdenconsensus niet toegestaan om het te eten. Als het gemaakt is van de melk van een dier dat wij wel mogen eten, en het is bekend dat het gemaakt is met stremsel dat is verkregen van een dier dat volgens de shari‘ah is geslacht en het niet is vermengd met enige najaasah (onreinheid), dan mag het gegeten worden.

Als het gemaakt is met stremsel dat is verkregen uit kadaver (dood vlees), dan is er een verschil van mening onder de geleerden over of wij het mogen eten, maar de meest correcte mening is dat het haraam is.

Als het gemaakt is met stremsel uit een bron die van zichzelf naajis (onrein) is, zoals stremsel dat van varkens afkomstig is, dan mag het niet gegeten worden.

Zie: Ahkaam al-At‘imah fi’l-Sharee‘ah al-Islamiyyah van al-Tareeqi, p. 482.

In veel gevallen zijn deze zaken onduidelijk voor de moslim (hij kent de bron van voedselingrediënten niet). In dat geval is het beter Allah (ﷻ) te vrezen en voorzichtig te zijn. Het vermijden van twijfelachtige zaken kan in deze omstandigheden te verkiezen zijn boven het gebruiken ervan, zoals vermeld in de hadith die is overgeleverd door al-Nu‘maan ibn Basheer (moge Allah tevreden met hem zijn), die zei: Ik hoorde de Boodschapper van Allah ﷺ zeggen – en al-Nu‘maan wees naar zijn oren –: “Het toegestane is duidelijk en het verboden is duidelijk, en tussen beide zijn er twijfelachtige zaken waarover veel mensen geen kennis hebben. Wie dus de twijfelachtige zaken vermijdt, heeft zich vrijgepleit wat betreft zijn religie en zijn eer; maar wie in de twijfelachtige zaken valt, valt in het verboden, zoals een herder die weidt rondom een beschermd gebied, bijna erin grazend. Voorwaar, elke koning heeft een beschermd gebied, en voorwaar, het beschermde gebied van Allah (ﷻ) zijn Zijn verboden zaken. Voorwaar, in het lichaam is er een stukje vlees dat, als het gezond is, het hele lichaam gezond is, en als het bedorven is, het hele lichaam bedorven is. Voorwaar, het is het hart.”

(Overgeleverd door Muslim, 1599).

Uit het bovenstaande leren we dat het basisprincipe met betrekking tot voedsel is dat het halaal is, behalve die zaken waarvoor er duidelijk bewijs (daleel) is dat ze haraam zijn, zoals kadaver, bloed, dieren die aan anderen dan Allah (ﷻ) zijn geofferd en vlees waarover de Naam van Allah (ﷻ) niet is uitgesproken op het moment van slachten. Wat betreft de in de vraag genoemde voedingsmiddelen: als bewezen is dat ze ingrediënten bevatten die afkomstig zijn uit haraam-bronnen, dan is het noodzakelijk ze te vermijden; anders hoeven ze niet vermeden te worden. Als je niet zeker weet of ze iets haraams bevatten of niet – zonder paranoïde te worden of toe te geven aan waswaas (influisteringen van de Shaytaan) – dan is het beter ze uit voorzorg te vermijden uit vrees voor Allah (ﷻ).

En Allah (ﷻ) weet het het beste.