Antwoord

Het bidden in gemeenschap in de moskee is verplicht voor mannen die daartoe in staat zijn, volgens de juiste wetenschappelijke mening, op basis van veel bewijzen, waaronder het volgende:

-1-

Allah (ﷻ) zegt (interpretatie van de betekenis):

“En wanneer jij onder hen bent en jij hen in het gebed leidt, laat dan een groep van hen met jou staan (in het gebed) en laat hen hun wapens dragen. En wanneer zij neerknielen (in sujood), laat hen dan achter jullie (in positie) zijn en laat de andere groep naar voren komen die (nog) niet heeft gebeden en laat hen met jou bidden, terwijl zij voorzorgsmaatregelen nemen en hun wapens dragen. Degenen die ongelovig zijn wensen dat jullie jullie wapens en jullie bagage verwaarlozen, zodat zij in één aanval op jullie kunnen neerkomen. Maar er rust geen blaam op jullie, als jullie last hebben van regen of ziek zijn, om jullie wapens neer te leggen, maar neem voorzorgsmaatregelen. Voorwaar, Allah heeft voor de ongelovigen een vernederende bestraffing voorbereid.”

[an-Nisa’ 4:102]

Wat wij uit deze tekst concluderen is het volgende:

1. Allah (ﷻ) droeg hen op om in gemeenschap te bidden, en daarna herhaalde Hij deze opdracht voor de tweede groep, door te zeggen: “laat de andere groep naar voren komen die (nog) niet heeft gebeden en laat hen met jou bidden”.

Dit geeft aan dat het bidden in gemeenschap verplicht is voor ieder individu, omdat Allah (ﷻ) deze verplichting niet liet vervallen voor de tweede groep toen de eerste groep het al had gedaan. Als het bidden in gemeenschap Sunnah (en niet verplicht) was, dan zou de meest passende reden om het te laten vervallen angst zijn; en als het een collectieve verplichting was, dan zou het vervallen zodra de eerste groep het had verricht. Deze aya geeft dus aan dat het verplicht is voor ieder individu.

Hier zien we drie punten:

1. Allah (ﷻ) legde het eerst op;
2. Daarna legde Hij het een tweede keer op;
3. Hij gaf hun geen concessie om het niet te doen in het geval van angst.

-2-

De overlevering die authentiek is overgeleverd door al-Bukhari en Muslim, van Abu Hurayrah (moge Allah tevreden met hem zijn), volgens welke de Boodschapper van Allah ﷺ zei: “Bij Degene in Wiens Hand mijn ziel is, ik overwoog opdracht te geven om brandhout te verzamelen, daarna zou ik opdracht geven dat de adhan wordt verricht, daarna zou ik een man opdragen de mensen in het gebed te leiden, daarna zou ik weggaan en de huizen van sommige mannen in brand steken. Bij Degene in Wiens Hand mijn ziel is, als één van hen wist dat hij een vlezig bot of een schapenvpoot zou vinden, dan zou hij het ‘Isha’-gebed bijwonen.”

-3-

Er is overgeleverd van Abu Hurayrah (moge Allah tevreden met hem zijn) dat de Boodschapper van Allah ﷺ zei: “De zwaarste gebeden voor de huichelaars zijn ‘Isha’ en Fajr. Als zij wisten wat daarin is, dan zouden zij komen, zelfs als zij moesten kruipen. Ik overwoog te bevelen dat de iqamah voor het gebed wordt verricht, daarna zou ik een man opdragen de mensen in het gebed te leiden, en ik zou op pad gaan met mannen die bundels brandhout dragen, en naar mensen gaan die het gebed niet bijwonen en hun huizen rondom hen in brand steken.” Al-Bukhari en Muslim.

-4-

Imam Ahmad overleverde dat de Boodschapper van Allah ﷺ zei: “Als het niet was dat er vrouwen en kinderen in de huizen zijn, dan zou ik bevelen dat de iqamah voor het ‘Isha’-gebed wordt verricht, en ik zou mijn dienaren bevelen de huizen met iedereen erin in brand te steken.”

De Profeet ﷺ deed niet wat hij overwoog vanwege de reden die hij noemde en die hem daarvan weerhield, namelijk dat er mensen in de huizen waren voor wie het bidden in gemeenschap niet verplicht is: vrouwen en kinderen. Als hij de huizen met hen erin had verbrand, dan zou de bestraffing ook mensen hebben getroffen die niet verplicht zijn om in gemeenschap te bidden.

-5-

Muslim overleverde in zijn Sahih dat een blinde man zei: O Boodschapper van Allah, ik heb geen gids die mij naar de moskee kan brengen. En hij vroeg de Boodschapper van Allah ﷺ om hem een concessie te geven zodat hij in zijn huis kon bidden, en hij stond hem dat toe. Toen hij zich omdraaide om weg te gaan, riep hij hem terug en zei: “Kun jij de oproep tot het gebed horen?” Hij zei: Ja. Hij zei: “Geef er dan gehoor aan.”

Die man was Ibn Umm Maktum. In Musnad al-Imam Ahmad en Sunan Abi Dawud is overgeleverd dat ‘Amr ibn Umm Maktum zei: Ik zei: O Boodschapper van Allah, ik ben een blinde man wiens huis ver weg is (van de moskee) en ik heb een gids die niet betrouwbaar is. Kun jij mij een concessie geven zodat ik in mijn huis kan bidden? Hij zei: “Kun jij de oproep horen?” Hij zei: Ja. Hij zei: “Dan kan ik jou geen concessie geven.”

Wanneer er een bevel is zonder beperking, betekent dit dat het verplicht is. Hoe zit het dan wanneer de Wetgever expliciet stelt dat er geen concessie is voor iemand die blind is, ver van de moskee woont en een gids heeft die niet betrouwbaar is? Als iemand de keuze zou hebben tussen alleen bidden of in gemeenschap, dan zou degene die het meest recht zou hebben op deze keuze iemand zijn zoals deze blinde man.

-6-

Er is overgeleverd door Abu Dawud en door Abu Hatim ibn Hibban in zijn Sahih dat Ibn ‘Umar (moge Allah tevreden met hem zijn) zei: De Boodschapper van Allah ﷺ zei: “Wie de oproep hoort, moet erop reageren, tenzij hij een geldige reden heeft.” Zij zeiden: Wat geldt als een geldige reden? Hij zei: Angst of ziekte; en het gebed dat hij niet in de moskee verricht, zal niet van hem worden aanvaard.

-7-

Muslim overleverde in zijn Sahih dat ‘Abdullah ibn Mas‘ud (moge Allah tevreden met hem zijn) zei: Wie Allah morgen wil ontmoeten als moslim, laat hem deze gebeden dan regelmatig verrichten waar de oproep tot het gebed wordt gedaan, want Allah heeft voor jullie Profeet ﷺ de wegen van leiding voorgeschreven, en zij (de gebeden) behoren tot de wegen van leiding. Als jullie in jullie huizen bidden zoals deze man die wegblijft van de moskee in zijn huis bidt, dan hebben jullie de Sunnah van jullie Profeet verlaten; en als jullie de Sunnah van jullie Profeet verlaten, zullen jullie dwalen. Er is geen man die zich reinigt en zich goed reinigt, en vervolgens naar één van deze moskeeën gaat, of Allah schrijft voor hem voor elke stap die hij zet één goede daad op, en verheft hem daardoor één rang, en wist daardoor één slechte daad uit. Ik herinner mij dat niemand ervan wegbleef behalve een huichelaar wiens huichelarij bekend was, en een man werd tussen twee anderen voortgesleept totdat zij hem brachten om in de rij te staan. Volgens een andere versie zei hij: De Boodschapper van Allah ﷺ leerde ons de wegen van leiding, en één van de wegen van leiding is het bidden in de moskee waarin de oproep tot het gebed wordt gedaan.

Wat wij uit deze tekst concluderen is het volgende:

Wegblijven van het gebed in gemeenschap was één van de kenmerken van de huichelaars van wie de huichelarij duidelijk bekend was. Wij vragen Allah om ons te helpen Hem te gedenken, Hem te danken en Hem op de juiste wijze te aanbidden.

En Allah weet het het beste.