Antwoord

Sjeikh Muhammad ibn Ibrahim Al ash-Sheikh (moge Allah hem genadig zijn) beantwoordde een vraag over bloedtransfusies als volgt:

Om deze vraag te beantwoorden, moeten we drie zaken bespreken:

1. Wie is de persoon die de bloedtransfusie moet ontvangen?
2. Wie is de persoon van wie het bloed genomen wordt?
3. Wie is de persoon op wiens oordeel we kunnen vertrouwen om te bepalen of een bloedtransfusie nodig is?

Wie moet een bloedtransfusie ontvangen?

Wat betreft de eerste vraag: de persoon die de bloedtransfusie moet ontvangen is iemand wiens leven in gevaar is door ziekte of verwonding, en wiens leven afhangt van het ontvangen van een bloedtransfusie.

Het uitgangspunt in deze kwestie is gebaseerd op de volgende verzen uit de Koran (interpretatie van de betekenis):

“Hij heeft jullie slechts verboden: al-maytah (dode dieren), bloed, het vlees van het varken, en dat waarover een andere naam dan die van Allah is aangeroepen. Maar wie door noodzaak gedwongen wordt, zonder opzettelijke ongehoorzaamheid en zonder de grenzen te overschrijden, dan rust er geen zonde op hem…”

[al-Baqarah 2:173]

“… Maar wie door hevige honger gedwongen wordt, zonder neiging tot zonde (dan mag hij van het bovengenoemde eten), dan is Allah zeker Vergevensgezind, Meest Barmhartig.”

[al-Ma’idah 5:3]

“… Hij heeft jullie in detail uitgelegd wat Hij jullie verboden heeft, behalve wanneer jullie door noodzaak gedwongen worden…”

[al-An’am 6:119]

Het bewijs dat uit deze verzen wordt afgeleid, leert ons dat als het herstel van de zieke of gewonde persoon afhangt van een bloedtransfusie die hij nodig heeft om zijn leven te redden, en er geen ander medicijn of voedsel is dat hetzelfde kan bewerkstelligen, het voor hem toegestaan is om een bloedtransfusie te ontvangen.

In feite valt dit onder de noemer van voeding, niet van geneeskunde (het gebruiken van verboden voedingsmiddelen in gevallen van noodzaak is toegestaan, zoals in het geval van een uitgehongerde man die kadaver vlees eet).

Van wie mag bloed worden genomen?

Wat betreft het tweede punt, degene van wie bloed wordt afgenomen: dit mag niet leiden tot ernstige schade, omdat de Profeet ﷺ zei: “Er mag geen schade worden toegebracht en er mag geen schade worden vergolden.”

Wie bepaalt of een bloedtransfusie nodig is?

Wat betreft het derde punt, namelijk op wiens oordeel men moet steunen om te bepalen of een bloedtransfusie nodig is: dit dient een moslimarts te zijn. Als dat niet mogelijk is, dan zien wij er geen bezwaar in om het woord van een niet-moslimarts te nemen, of hij nu joods of christelijk is (of een andere religie aanhangt), zolang hij ervaren is in de geneeskunde en betrouwbaar is.

Het uitgangspunt hierbij is de sahih hadith die beschrijft dat de Profeet ﷺ een man van Bani Dil inhuurde als bekwame en ervaren gids, hoewel hij een aanhanger was van de heidense religie van Quraysh. (Overgeleverd door al-Bukhari, 2104.) (Fatawa van Sjeikh Muhammad ibn Ibrahim).

Met betrekking tot deze kwestie verklaarde de Hay’at Kibar al-‘Ulama (Raad van Senior Geleerden) het volgende:

1. Het is toegestaan om bloed te doneren, zolang dit hem geen schade toebrengt, wanneer er behoefte aan is om andere moslims te helpen.
2. Het is toegestaan om islamitische bloedbanken op te richten om gedoneerd bloed te ontvangen en op te slaan, om bewaard te worden voor elke moslim die het nodig kan hebben, zolang er geen geld wordt gevraagd aan de zieke persoon of aan degenen die verantwoordelijk zijn voor zijn zaken in ruil voor deze dienst. Een bloedbank mag niet worden opgezet als een commerciële onderneming of als een middel om geld te verdienen, omdat dit in het algemeen belang van de moslims is.

En Allah weet het het beste.